محاسبه ROI کمپین پیامکی رستوران؛ از فروش ثبت‌شده تا سود واقعی

۱۰ شهریور ۱۴۰۵ ۷ دقیقه مطالعه
مدیر رستوران در حال محاسبه بازگشت سرمایه کمپین پیامکی

مدیر رستوران پیامکی برای ۲ هزار مشتری می‌فرستد و آخر شب می‌بیند کد کمپین ۲۳ میلیون تومان فروش ساخته است. گزارش جذاب به نظر می‌رسد، اما سؤال اصلی بی‌پاسخ مانده: چند نفر از این مشتریان بدون پیامک هم سفارش می‌دادند؟ هزینه تخفیف، مواد، بسته‌بندی و ارسال چه شد؟ ROI کمپین پیامکی رستوران با فروش کد تخفیف برابر نیست.

مشاهده دموی بردینو

بخش‌بندی مشتری و ثبت کد کمپین جزو امکانات پلن‌های فعلی بردینو نیست؛ پیش از خرید، فهرست امکانات هر پلن را در صفحه‌ی تعرفه‌ها ببینید.

ROI، درآمد و ROAS را با هم اشتباه نگیرید

سه عدد متفاوت در گزارش کمپین وجود دارد:

  • درآمد منتسب: مبلغ سفارش‌هایی که با کد، لینک یا گروه مخاطب کمپین شناسایی شده‌اند.
  • بازگشت هزینه تبلیغ یا ROAS: درآمد منتسب تقسیم بر هزینه رسانه؛ اینجا معمولاً هزینه ارسال پیامک.
  • بازگشت سرمایه یا ROI: سود افزوده پس از کسر همه هزینه‌های مرتبط، تقسیم بر کل هزینه کمپین.

ممکن است یک کمپین درآمد بالایی نشان دهد، اما به دلیل تخفیف، هدیه گران یا سفارش‌هایی که در حالت عادی هم رخ می‌دادند، ROI ضعیفی داشته باشد. برای تصمیم ادامه یا توقف، سود افزوده مهم‌تر از گردش مالی است.

فرمول پایه:

`سود افزوده کمپین = سود مشارکت افزوده − کل هزینه اجرای کمپین`

`ROI = سود افزوده کمپین ÷ کل هزینه اجرای کمپین`

اگر نتیجه منفی باشد، کمپین در تعریف و بازه انتخاب‌شده هزینه خود را برنگردانده است. اگر مثبت باشد، باید بررسی کنید آیا نتیجه قابل تکرار است یا به یک مناسبت و گروه خاص وابسته بوده است.

قبل از ارسال، خط مبنا و پنجره سنجش بسازید

اندازه‌گیری بعد از ارسال شروع نمی‌شود. پیش از کمپین این موارد را مشخص کنید:

  1. ۱هدف چیست: سفارش بیرون‌بر، مراجعه حضوری، بازگشت مشتری غیرفعال یا فروش یک دسته محصول؟
  2. ۲مخاطب دقیق کیست و چرا باید این پیام را بگیرد؟
  3. ۳پنجره تبدیل چند ساعت یا چند روز است؟
  4. ۴رفتار عادی همین گروه در بازه مشابه چیست؟
  5. ۵کدام سفارش به کمپین منتسب می‌شود؟
  6. ۶حداقل سود قابل قبول و شرط توقف چیست؟

برای یک پیشنهاد ناهار، پنجره سنجش می‌تواند کوتاه باشد؛ برای بازگرداندن مشتری قدیمی، پنجره طولانی‌تری لازم است. پنجره را بعد از دیدن نتایج تغییر ندهید، چون گزارش را به نفع نتیجه دلخواه جابه‌جا می‌کند.

گروه کنترل، فروش طبیعی را جدا می‌کند

بهترین روش عملی برای یک رستوران این است که بخشی از مخاطبان واجد شرایط را به‌صورت تصادفی کنار بگذارد و برایشان پیام نفرستد. این گروه باید از نظر سابقه خرید، شعبه و زمان آخرین سفارش شبیه گروه پیام باشد.

فرض کنید از هر ۲۰۰ نفر گروه کنترل، ۸ نفر در پنجره کمپین خرید می‌کنند. اگر گروه پیام هزار نفر باشد، انتظار پایه حدود ۴۰ خرید است. اگر ۷۴ خرید در گروه پیام ثبت شود، برآورد ساده خرید افزوده ۳۴ سفارش است، نه همه ۷۴ سفارش.

`سفارش افزوده = سفارش گروه پیام − سفارش مورد انتظار براساس گروه کنترل`

اگر امکان گروه کنترل ندارید، از چند دوره مشابه گذشته استفاده کنید؛ اما مناسبت، تغییر قیمت، آب‌وهوا، تعطیلی و کمپین‌های هم‌زمان را در گزارش بنویسید. مقایسه تاریخی از هیچ بهتر است، ولی قطعیت گروه کنترل را ندارد.

کل هزینه کمپین پیامکی چیست؟

فقط مبلغ خرید پنل یا ارسال پیامک را حساب نکنید. فهرست هزینه می‌تواند شامل این موارد باشد:

  • ارسال پیامک و هزینه لینک کوتاه یا شماره اختصاصی
  • زمان طراحی پیشنهاد، استخراج فهرست و ساخت گزارش
  • تخفیف، هدیه یا امتیاز اضافه
  • بهای مواد اولیه و بسته‌بندی سفارش‌های افزوده
  • کارمزد درگاه یا پلتفرم سفارش
  • نیروی اضافه، پیک یا اضافه‌کاری ناشی از کمپین
  • جبران سفارش اشتباه یا تأخیر در صورت فشار عملیاتی

برای هدیه، هزینه واقعی تهیه را ثبت کنید، نه قیمت روی منو. برای تخفیف نیز بهتر است سود مشارکت سفارش را «بعد از تخفیف» محاسبه کنید تا هزینه دوبار کم نشود.

مثال فرضی محاسبه ROI کمپین پیامکی رستوران

مثال فرضی: یک رستوران ۱۲۰۰ مشتری واجد شرایط دارد. ۲۰۰ نفر به‌صورت تصادفی در گروه کنترل می‌مانند و برای هزار نفر پیام ارسال می‌شود.

  • خرید گروه پیام در پنجره تعیین‌شده: ۷۴ سفارش
  • خرید گروه کنترل: ۸ سفارش از ۲۰۰ نفر
  • خرید مورد انتظار گروه پیام بدون کمپین: ۴۰ سفارش
  • سفارش افزوده برآوردی: `۷۴ − ۴۰ = ۳۴ سفارش`
  • سود مشارکت متوسط هر سفارش پس از تخفیف و هزینه متغیر: ۱۶۵٬۰۰۰ تومان
  • سود مشارکت افزوده: `۳۴ × ۱۶۵٬۰۰۰ = ۵٬۶۱۰٬۰۰۰ تومان`
  • هزینه ارسال و زیرساخت پیام: ۷۲۰٬۰۰۰ تومان
  • هزینه آماده‌سازی و گزارش: ۱۸۰٬۰۰۰ تومان
  • کل هزینه کمپین: ۹۰۰٬۰۰۰ تومان
  • سود افزوده پس از هزینه کمپین: ۴٬۷۱۰٬۰۰۰ تومان

`ROI فرضی = ۴٬۷۱۰٬۰۰۰ ÷ ۹۰۰٬۰۰۰ = ۵٫۲۳`

یعنی در این مثال فرضی، به ازای هر یک تومان هزینه کمپین، ۵٫۲۳ تومان سود افزوده پس از هزینه کمپین باقی مانده است. این عدد یک معیار بازار یا وعده نتیجه نیست؛ فقط نحوه محاسبه را نشان می‌دهد. اگر سود مشارکت، گروه کنترل یا هزینه‌ها اشتباه باشند، همین خروجی هم گمراه‌کننده خواهد بود.

کمپین را طوری طراحی کنید که قابل اندازه‌گیری باشد

یک هدف و یک اقدام

پیامی که هم‌زمان مشتری را به رزرو، خرید آنلاین، دنبال‌کردن صفحه و معرفی دوست دعوت می‌کند، انتساب را مبهم می‌سازد. یک CTA اصلی انتخاب کنید.

کد یا لینک یکتا

برای هر کمپین، شعبه یا گروه مخاطب کد جدا داشته باشید. صندوق‌دار نباید کد عمومی را برای همه سفارش‌ها اعمال کند. اگر سفارش تلفنی است، یک گزینه مشخص در صندوق برای منبع کمپین بسازید.

پیشنهاد قابل اجرا

پیش از ارسال، ظرفیت آشپزخانه، موجودی، پیک و تیم پاسخ‌گویی را بررسی کنید. کمپینی که سفارش می‌آورد ولی تأخیر و لغو می‌سازد ممکن است سود کوتاه‌مدت را با نارضایتی بعدی عوض کند.

رعایت ترجیح ارتباطی

پیام را فقط برای مخاطبی بفرستید که ارتباط بازاریابی برایش مجاز و مرتبط است. مسیر توقف پیام را روشن نگه دارید و فهرست لغو را دوباره وارد کمپین نکنید. اعتماد مشتری بخشی از اقتصاد کمپین است، حتی اگر در همان روز در صورت‌حساب دیده نشود.

چه شاخص‌هایی کنار ROI دیده شوند؟

یک کمپین سودآور ممکن است تجربه بدی بسازد یا فقط خرید مشتریان همیشگی را جلو بیندازد. این شاخص‌ها را نیز ثبت کنید:

  • تعداد پیام ارسال‌شده، تحویل‌شده و ناموفق
  • سفارش افزوده برآوردی
  • سود مشارکت افزوده
  • میانگین فاکتور پس از تخفیف
  • لغو، بازگشت وجه و شکایت مرتبط
  • تعداد لغو عضویت پیامکی
  • خرید دوباره مشتریان جذب‌شده در بازه بعدی
  • تفاوت نتیجه میان شعبه، گروه مشتری و نوع پیشنهاد

هدف از این جزئیات پیچیده‌کردن گزارش نیست؛ قرار است بفهمید چه کسی، با چه پیشنهادی و با چه هزینه‌ای واکنش نشان داده است.

خطاهای رایج در گزارش بازگشت سرمایه

  • نسبت دادن تمام فروش دارای کد به پیامک
  • نداشتن گروه کنترل یا خط مبنای قابل‌مقایسه
  • استفاده از فروش به‌جای سود مشارکت
  • حذف هزینه هدیه، تخفیف، بسته‌بندی یا نیروی اضافه
  • تغییر پنجره تبدیل پس از دیدن نتیجه
  • ارسال هم‌زمان چند کمپین برای یک مشتری
  • مقایسه شعبه‌ها بدون توجه به قیمت، ظرفیت و نوع مشتری
  • اعلام یک ROI کلی و ندیدن گروه‌های زیان‌ده

چک‌لیست قبل و بعد از ارسال

  • هدف و مخاطب کمپین یک جمله روشن دارد.
  • رضایت و امکان لغو پیام رعایت شده است.
  • گروه کنترل تصادفی یا خط مبنای مناسب تعریف شده است.
  • پنجره تبدیل پیش از ارسال تعیین شده است.
  • کد یا منبع سفارش در صندوق قابل ثبت است.
  • سود مشارکت پس از تخفیف محاسبه می‌شود.
  • همه هزینه‌های مستقیم و افزوده در گزارش آمده است.
  • لغو، شکایت و خرید بعدی نیز بررسی می‌شود.
  • نتیجه به تفکیک گروه و شعبه قابل مشاهده است.

جمع‌بندی

ROI کمپین پیامکی رستوران وقتی معنا دارد که فروش طبیعی، سود مشارکت و کل هزینه‌ها دیده شوند. قبل از ارسال، هدف، گروه کنترل، پنجره تبدیل و روش ثبت سفارش را تعیین کنید؛ بعد از کمپین نیز فقط به عدد فروش خیره نشوید. اگر داده مشتری، کد کمپین و سفارش‌ها در چند ابزار جداست، فعلاً باید این مسیر را بیرون از پنل جمع کنید؛ بخش‌بندی مشتری و ارسال کمپین جزو پلن‌های فعلی بردینو نیست — فهرست امکانات هر پلن در صفحه‌ی تعرفه‌ها آمده است.

سؤالات متداول

ROI کمپین پیامکی رستوران چگونه محاسبه می‌شود؟

ابتدا سود مشارکت افزوده‌ای را که واقعاً به کمپین نسبت داده می‌شود محاسبه کنید. سپس کل هزینه کمپین را از آن کم و نتیجه را بر هزینه کمپین تقسیم کنید. درآمد کل سفارش‌های دارای کد، به‌تنهایی ROI نیست.

آیا کد تخفیف برای اندازه‌گیری کمپین کافی است؟

کد تخفیف کمک می‌کند سفارش قابل رهگیری باشد، اما خریدهایی را که بدون پیامک هم رخ می‌دادند جدا نمی‌کند. یک گروه کنترل تصادفی و پنجره زمانی مشخص، انتساب را قابل‌اعتمادتر می‌کند.

چه هزینه‌هایی باید در ROI پیامک حساب شوند؟

هزینه ارسال، طراحی و اجرا، تخفیف یا هدیه، مواد و بسته‌بندی افزوده، کارمزد پرداخت، نیروی اضافه و هر هزینه‌ای که فقط به دلیل کمپین ایجاد شده است باید در محاسبه دیده شود.

منوی دیجیتال کسب‌وکارتان را راه‌اندازی کنید

پلن مناسب کسب‌وکارتان را انتخاب کنید؛ با پشتیبانی فارسی و ۱۴ روز ضمانت بازگشت وجه.

مشاهده تعرفه‌ها

مقاله‌های مرتبط